Hoe start je met een levensboerderij?

Om te starten met een levensboerderij heb je vijf dingen nodig:
1 een krachtige intentie
2 voldoende geschikte grond om te bewerken
3 zaai-, plant- en pootgoed
4 een gebouw (of ruimte in een gebouw) voor de activiteiten van de coöperatie
5 een kernteam dat alles in gang zet

Intentie

Lokale, creatieve ‘werkplaatsen’ zijn niet alleen het antwoord op repressieve maatregelen van een autoritaire staat, maar – en dat is uiteindelijk veel belangrijker – de kiemen van een nieuwe samenleving.
Levensboerderijen zijn nieuwe samenlevingen in het klein.
Ze zijn in hoge mate zelfvoorzienend. Zeg – op den duur – voor 70 procent. Voor de overige 30 procent kan een afdeling inkoop worden ingericht.

Geschikte grond

In het Franse model is sprake van 1 hectare die 500 mensen van gezond voedsel kan voorzien. Sommigen denken dat daar meer grond voor nodig is, maar laten we daar niet over gaan discussiëren. De praktijk wijst wel uit wie gelijk heeft.
Ook met minder grond dan die hectare kun je met een levensboerderij starten. Ook hoeft niet alle grond zich op het terrein van de basisboerderij te bevinden. Het is denkbaar dat je met een paar kleinere stukken in de buurt van de boerderij bebouwt, die samen om en nabij een hectare zijn (of worden). Je kunt klein beginnen en later stukken grond toevoegen.

De samenstelling van de grond is van groot belang. Het is goed om daar een deskundige naar te laten kijken. Evenals naar drainage, ligging ten opzichte van de zon, enzovoort. Maar staar je daar niet op blind. Ook een minder goede locatie of minder goede grond geeft oogst, zij het minder dan een goedgeleien locatie met goede grond.

Zaai-, plant- en pootgoed

Ga er niet van uit dat je zaai-, plant- en pootgoed altijd wel kunt inkopen. Zorg zo snel mogelijk voor een eigen aanmaak daarvan. Door van krachtige planten het zaad te oogsten en goed te bewaren. Ook kun je van sommige gewassen (zoals aardappels) ongeveer een tiende van de oogst bewaren als pootgoed voor het volgende jaar. Dat is een oeroude goede gewoonte. Dit kan ook met knoflook en andere groenten. Je kunt ook je eigen pootuien kweken en die bewaren voor het volgende jaar.

Gebouw

Het gebouw is het zenuwcentrum van de coöperatie. Hier vergaderen de leden en vinden allerhande werkzaamheden plaats. In de opbouwfase kun je klein beginnen. Een kluslokaal is dan voldoende. Later is meer ruimte nodig. Zoek locaties waar die groei mogelijk is.

Kernteam

Het mooiste is een klein kernteam, zag van drie mensen. Maar wacht daar niet op. Begin desnoods moederziel alleen. De steun komt er later toch wel.
Richt je gedurende de winter en het voorjaar vooral op het opstarten van de voedselproductie. Later in de zomer kunnen er andere activiteiten van de coöperatie aan worden toegevoegd.

Wat moet je vooral NIET doen?

* Je het hoofd breken over de juridische vorm van de coöperatie en die eerst helemaal helder willen hebben. Begin gewoon en zoek deze vragen ‘on the fly’ verder uit. Misschien kan het allemaal wel zonder ‘juridische vorm’.

* Gaan zoeken naar een terrein (plus boerderij) om aan te schaffen. Zulke trajecten zijn tijdrovend en die tijd hebben we niet meer. Kijk of je eigenaren kunt vinden die het idee van een levensboerderij ondersteunen en van wie je een stuk grond mag huren. Doe dat dan voor minimaal twee jaar.
De ervaring in Frankrijk leert dat het vier jaar duurt voordat alle aspecten van ‘zelfvoorziening’ zijn gerealiseerd. Dus twee van zulke perioden van twee jaar.

* Eerst aan het ‘groepsproces’ gaan werken als voorwaarde voor een stabiel project. Dat is een garantie voor instabiliteit. Je leert elkaar het beste kennen in het werk zelf. Handen uit de mouwen. Dat verbroedert en geeft vertrouwen.

* Eigen tuintjes willen gaan vormen binnen het project. De coöperatie werkt voor het geheel. Voor iedereen door iedereen. Wie een eigen tuintje wil (volkstuin of tuin bij het huis) moet dat vooral doen, daar is niks op tegen, integendeel, maar het uitgangspunt van een levensboerderij is anders. Dit is een collectieve inspanning.

Nu starten

Het nieuwe tuinseizoen start al in februari (voorzaaien), maar op de volle grond voor de meeste groenten eind maart, begin april. Dat houdt in dat we nog maximaal twee-en-een-halve maand hebben om van start te gaan met een levensboerderij en dit jaar al oogst te hebben. Ook gezien de politieke situatie is het raadzaam dat je NU start.

Starten met levensboerderij

Gerelateerd

De economische macht terugpakken met levensboerderijen

Een voedselcoöperatie opzetten: samen overvloed scheppen en verdelen

Ice Age Farmer (Christian Westbrook), verbannen van Twitter: “Dit is een aanval op ALLE fronten, ook op de voedselketen”

Foto: Rafael Idrovo Espinoza

 

Wil je een seintje per e-mail ontvangen bij iedere nieuwe posting op TransitieWeb?
Klik dan hier.

Wil je jouw reactie plaatsen bij dit artikel?

Ga dan met je cursor helemaal naar de bodem van deze pagina. Daar vind je een invulscherm. Je kunt daar je reactie intypen of inplakken. Het kan soms geruime tijd duren voordat je reactie zichtbaar is.
Als je reageert kun je ook instellen dat je een seintje krijgt bij nieuwe reacties en/of bij nieuwe berichten.


Nieuwsbrief TransitieWeb

Schrijf je hier in voor de Nieuwsbrief van TransitieWeb (drie of vier edities per jaar). De nieuwsbrief is een ‘hotline’ met de lezers en is van grote waarde nu er steeds meer censuur komt op het internet.

Nieuwe sociale media netwerken

TransitieWeb ondersteunt de opbouw van decentrale sociale netwerken. We nemen daar zelf actief in deel met micro postings op de server @mastodon.social. Ons adres hier is @transitieweb@mastodon.social. Om deze postings te kunnen zien heb je een account nodig.

Meer uitleg over decentrale sociale media vind je hier.

Gerelateerde artikelen:

5 reacties

  1. yvonne willemsen schreef:

    zou ook graag zoiets opstarten icm de opvang van daklozen om zinvol werk en onderdak te kunnen bieden.. wie heeft interesse?

  2. rené schreef:

    Geachte fred,
    Laat ik voorop stellen dat de basis van het idee om een ferm de vie te starten geweldig is. Hier in Frankrijk is de belangstelling om zoiets van de grond te tillen groot. Recent ben ik naar een lezing geweest van de initiatief nemer Didier Lainard. Een heerlijke aimable man die je onmiddelijk in je hart sluit. Vandaar dat de lezing op zich ook erg prettig was.
    Een kleine kanttekening van mijn kant. Didier, en hij is hier ook heel open over, heeft zelf geen enkele ervaring op dit gebied. Hij had alleen het idee. Wat natuurlijk ook prima is en gezien de belangstelling is er veel draagvlak. Hij heeft de hele praktische kant bij elkaar geraapt op internet en dat gelanceerd als ferm de vie. Helemaal goed.
    Zijn theoretische verhaal botst hier en daar met de praktijk. Ook niet erg.
    Zelf probeer ik al ruim dertien jaar zo autonoom mogelijk te leven en heb daardoor veel praktijk ervaring en weet daardoor ook waar de knelpunten zitten en de limieten. Maar het allergrootste voordeel van zijn ideeën is om het met meerdere mensen samen te doen. En wat de praktijk betreft, ga aan de slag en leer van elke stap die je zet. We zullen de verantwoordelijkheid voor ons eigen leven weer naar ons toe moeten trekken aangezien er geen overheid meer is die dat nog op verantwoorde wijze voor ons gaat doen. Begin vandaag nog.
    rené

    • Tatjana schreef:

      René zou je een keer de grootste knelpunten die je voor jezelf wel hebt weten op te lossen met ons kunnen delen? En hoe je het opgelost hebt! Eventueel ook die je nog niet kon oplossen?

  3. Moeders schreef:

    Geweldig plan. Zou daar ook heel graag bij willen aansluiten, maar hoe vinden we elkaar?? Kun je links posten of Telegram groepen. Vrlen zijn namelijk offline.

    • Fred Teunissen schreef:

      Ik denk dat het beter is elkaar offline te vinden dan online.
      Bijvoorbeeld: overal in het land zijn lokale netwerken ontstaan. Deze zijn in de afgelopen maanden heel sterk gegroeid.
      Zoek in het lokale netwerk in je eigen directe omgeving naar iemand die ook met een levensboerderij wil starten en zoek samen naar nog enkele beginners. Daarmee kun je de in het artikel genoemde vijf punten razendsnel in praktijk brengen.
      De kern van deze coöperaties is dat ze lokaal zijn. Je kunt er dus pas bij aansluiten als je in de directe omgeving ervan woont.

We stellen je reactie op prijs. Je kunt hem hieronder plaatsen. Probeer zo kort en bondig mogelijk te zijn. Als je echt wat meer woorden nodig hebt, dan is 300 woorden het maximum. Alle reacties worden gemodereerd. Het kan daarom even duren voordat je reactie zichtbaar is.